مشاعر و مبدا و معاد ياد كرد . از ابتكارات وى مىتوان از اصالت وجود ، اشتراك وجود ، حركت جوهرى ، بسيط الحقيقة كلّ الاشياء ، امكان فقرى ، اتحاد عاقل و معقول ، نفس فى وحدتها كل القوى و النفس جسمانية الحدوث و روحانية البقاء ياد كرد . وى در سال 1050 هجرى در راه زيارت خانه خدا در بصره وفات كرد . « 1 » 11 . علامه مجلسى : محمد باقر بن محمد تقى معروف به علامه مجلسى ، در سال 1037 هجرى در اصفهان به دنيا آمد و نزد پدرش تلمذ كرد . از سال 1070 هجرى به فكر تأليف بحار الانوار افتاد و دغدغهء اصلى وى ، جمع‌آورى نسخه‌هاى فراهم آمده در آن دوران بود . علامه مجلسى به جمع‌آورى بسنده نكرد و به شرح احاديث نيز پرداخت . وى در سال 1098 هجرى شيخ الاسلام اصفهان گرديد . در اين دوره به مخالفت با صوفيان پرداخت و تفكر اخبارى معتدل را ترويج كرد . وى بعد از عمرى تلاش در سال 1111 هجرى در اصفهان از دنيا رفت . كتاب مهم ديگر وى مرآة العقول است كه شرح كافى كلينى است . حق اليقين آخرين تأليف مجلسى در باب عقايد است كه در سال 1109 هجرى آن را به اتمام رساند و بدين ترتيب تفكر حديث‌گرايى را احيا نمود . « 2 » 12 . علامه طباطبايى : محمد بن حسين بن محمد طباطبايى ، معروف به علامه طباطبايى در سال 1321 هجرى در تبريز به دنيا آمد و در سال 1344 هجرى راهى نجف شد . وى نزد علامه محمد حسين نائينى ( م 1355 ه . ق ) و شيخ محمد حسين اصفهانى ( م 1361 ه . ق ) تلمذ كرد و در عرفان عملى ، شاگرد سيد على قاضى طباطبايى ( م 1365 ه . ق ) بود . نزد سيد حسين بادكوبه‌اى ( م 1358 ه . ق ) به مدت شش سال فلسفه آموخت . وى با مراجعت به قم به تدريس فلسفه و تفسير پرداخت و شاگردان و آثار فراوانى از خود بر جاى گذاشت . وى در سال 1402 هجرى ( 1360 ش ) در قم درگذشت . مهم‌ترين آثار او عبارتند از : الميزان فى تفسير القرآن ، نهاية الحكمة ، شيعه در اسلام ، اصول فلسفه و رسائل توحيدى . « 3 »

--> ( 1 ) . ر . ك : خردنامه صدرا ، مقالات زندگينامه ملاصدرا ، نگارش سيد محمد خامنه‌اى ؛ سبحانى ، تذكرة الاعيان ، ص 268 - 331 . ( 2 ) . ر . ك : حسن طارمى ، علامه مجلسى ، صفحات 11 ، 16 ، 105 - 107 ، 123 - 133 و 142 - 145 . ( 3 ) . جعفر سبحانى ، تذكرة الاعيان ، ص 431 - 457 .